 |
Ważne orzeczenia sądów w sprawach dotyczących gejów i lesbijek
Jeżeli interesują Cię orzeczenia sądów anglosaskich w sprawach dotyczących dyskryminacji ze względu na orientację seksualną, kliknij tutaj >>, aby przejść do listy takich orzeczeń na stronie organizacji Interights - The International Centre for the Legal Protection of Human Rights.
DECYZJE KOMITETU PRAW CZŁOWIEKA
Komitet Praw Człowieka to organ utworzony na podstawie Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych z 1966 r., którego Polska jest stroną. Polska jest także stroną I Protokołu Fakultatywnego do Paktu, także z 1966 r., na mocy którego akceptuje kompetencję Komitetu do przyjmowania i rozpatrywania skarg od osób indywidualnych.
Young przeciw Australii 18 IX 2003 r.
Skarżący Edward Young przez 38 lat znajdował się w związku ze swoim partnerem panem C. Pan C. był weteranem wojennym, zmarł w 1998 r. Po jego śmierci E. Young wystąpił o rentę po zamarłym partnerze należną osobom znajdującym się na utrzymaniu weterana. Jednak otrzymał odpowiedź odmowną, gdyż nie kwalifikował się jako "osoba znajdująca się na utrzymaniu" w rozumieniu obowiązującego prawa. Zgodnie z przepisami "osobą znajdującą się na utrzymaniu" jest partner, czyli m.in. osoba, która mieszka z inną osobą płci przeciwnej. Skarżący zarzucił Australii naruszenie art. 26 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych z 1966 r. (zakaz dyskryminacji). W skardze podnosił, że odmówiono mu renty po zmarłym partnerze z powodu jego orientacji seksualnej, co stanowi naruszenie zasady równego traktowania wobec prawa. Komitet Praw Człowieka stwierdził, że odmowa renty po zmarłym partnerze na podstawie orientacji seksualnej stanowi naruszenie art. 26 Paktu. Skarżącemu należy się efektywne zadośćuczynienie, włączając w to ponowne sprawiedliwe i wolne od dyskryminacji rozpatrzenie prośby o rentę, jeśli to konieczne poprzez zmianę prawa. Australia ma również obowiązek nie dopuścić do podobnych naruszeń w przyszłości. Aby przeczytać decyzję na stronie www, kliknij tutaj >>
Toonen przeciw Australii 4 IV 1994 r.
Skarżący Nicolas Toonen zarzucił Australii naruszenie art. 17 (prawo do poszanowania życia prywatnego) i 26 (zasada równego traktowania wobec prawa, zakaz dyskryminacji) Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych. Podnosił on, że działy 122 a i c oraz 123 Kodeksu Karnego Tasmanii, które czyniły m.in. prywatne, dobrowolne stosunki seksualne między dorosłymi mężczyznami karalnymi, upoważniały policję do ingerowania w jego życie prywatne i do aresztowania go pod zarzutem popełnienia przestępstwa. Z tych powodów stanowią one naruszenie wspomnianych artykułów.Komitet Praw Człowieka stwierdził, że N. Toonen był ofiarą naruszenia art.17 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, a więc że samo istnienie działów 122 i 123 Kodeksu Karnego stanowiło ingerencję w jego życie prywatne. Bez znaczenia była to, że nie były one stosowane od dekady, gdyż nie dawało to żadnej gwarancji ich nie stosowania w przyszłości. Komitet Praw Człowieka stwierdził także, że kryterium "płci" użyte w art. 26 obejmuje "orientację seksualną" i na tej podstawie jakakolwiek dyskryminacja jest zabroniona. Komitet zadecydował, że skarżący ma prawo do zadośćuczynienia i zobowiązał rząd Australii do usunięcia przepisów karzących prywatne, dobrowolne stosunki homoseksualne dorosłych mężczyzn. Aby przeczytać decyzję na stronie www, kliknij tutaj >>
ORZECZENIA EUROPEJSKIEGO TRYBUNAŁU PRAW CZŁOWIEKA
Wybór i opracowanie: Agnieszka Szpak
Wolfmeyer przeciwko Austrii 26 V 2005 r.
W swoim orzeczeniu Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPC) przyznał skarżącemu 10 tysięcy euro odszkodowania za to, że został skazany za utrzymywanie stosunków seksualnych z młodocianymi na podstawie prawa uznanego za niekonstytucyjne. W 2000 r. Thomas Wolfmeyer został skazany na sześć miesięcy pozbawienia wolności po tym, jak austriacki sąd uznał, że utrzymywał on stosunki seksualne z dwoma małoletnimi poniżej 18 roku życia. W 2002 r. Trybunał Konstytucyjny Austrii orzekł, że prawo, na podstawie którego Wolfmeyer został skazany jest sprzeczne z konstytucją, ponieważ zezwalało na stosunki seksualne gejów od 18. roku życia, podczas gdy granica wieku dla stosunków heteroseksualnych wynosiła 14 lat. Po tym orzeczeniu sąd apelacyjny uniewinnił skarżącego. Zażądał on zwrotu kosztów postępowania i obrony, lecz sąd apelacyjny przyznał bardzo niską sumę. Wolfmeyer poskarżył się więc do ETPC, który uznał, że mimo uniewinnienia skarżącego doszło do naruszenia art. 14 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (zakaz dyskryminacji) w związku z art. 8 (prawo do poszanowania życia prywatnego) i przyznał skarżącemu wysokie odszkodowanie oraz zwrot kosztów i wydatków. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 66 KB]
Ladner przeciwko Austrii 3 II 2005r.
Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPC) zgodził się ze skarżącym, że był on dyskryminowany na podstawie swojej orientacji homoseksualnej z powodu pozostawania w mocy prawa zabraniającego stosunków homoseksualnych pomiędzy dorosłymi i młodocianymi w wieku 14-18 lat. Skarżący został skazany za złamanie tego prawa na trzy miesiące pozbawiania wolności w zawieszeniu. W swojej skardze twierdził, że austriackie prawo stanowiło naruszenie Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, ponieważ heteroseksualne (a także lesbijskie) stosunki między dorosłymi i małoletnimi w tym samym przedziale wiekowym nie były karalne. Trybunał Strasburski orzekł, że doszło do naruszenia art. 14 (zakaz dyskryminacji) w związku z art. 8 (prawo do poszanowania życia prywatnego). Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 31 KB]
Karner przeciwko Austrii 24 VII 2003 r.
Skarżący S. Karner podnosił, że orzeczenie Sądu Najwyższego Austrii odmawiające mu uznania jego prawa do wstąpienia w stosunek najmu po śmierci jego towarzysza stanowiło dyskryminację ze względu na orientację seksualną. Naruszyło więc art. 14 (zakaz dyskryminacji) Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w związku z art. 8 tej Konwencji (prawo do poszanowania życia prywatnego). Skarżący mieszkał ze swoim partnerem, panem W., który zmarł na AIDS w kilka lat po zakażeniu wirusem HIV. Skarżący opiekował się nim w czasie choroby. Pan W. przed śmiercią wyznaczył skarżącego jako swojego spadkobiercę. W trakcie postępowania skarżący zmarł, a jego matka zrzekła się praw do nieruchomości. Adwokat skarżącego zażądał jednak kontynuowania postępowania, m.in. dlatego, że sprawa ta dotyczyła ważnej kwestii prawa austriackiego oraz poszanowanie praw człowieka tego wymagało. Trybunał przychylił się do tej prośby, a następnie orzekł, że Austria złamała art. 14 Konwencji w związku z art. 8. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 173 KB]
L. i V. przeciwko Austrii 9 I 2003 r.
Skarżący L. i V. zostali skazani za odbywanie stosunków homoseksualnych z młodocianymi w wieku od 14 do 18 lat, gdyż zgodnie z kodeksem karnym Austrii karalny jest każdy czyn seksualny z osobą poniżej 14 lat , ale także stosunki homoseksualne dorosłych mężczyzn z osobami w wieku od 14 do 18 lat. Nie są natomiast karalne stosunki heteroseksualne z młodocianymi w tym wieku ani takie stosunki homoseksualne kobiet. L. i V. twierdzili, że obowiązywanie przepisu zabraniającego pod groźbą kary czynów homoseksualnych dorosłych mężczyzn z wyrażającymi zgodę młodocianymi w wieku 14-18 lat i ich skazanie na tej podstawie stanowi dyskryminację w zakresie prawa do ochrony życia prywatnego. Europejski Trybunał Praw Człowieka stanął na stanowisku, że określenie różnych granic wiekowych dla heteroseksualnych i homoseksualnych stosunków osób dorosłych z młodocianymi nie ma żadnego uzasadnienia i stanowi dyskryminację na podstawie orientacji seksualnej, a więc jest naruszeniem art. 14 (zakaz dyskryminacji) w związku z art. 8 Konwencji (poszanowanie życia prywatnego). Tym samym orzekł na korzyść skarżących. [Podobne orzeczenie zapadało w sprawie Woditschka i Wilfling przeciwko Austrii 21 X 2004 r. ] Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 115 KB]
Beck, Copp i Bazeley przeciwko Wielkiej Brytanii 22 X 2002 r.
Skarżący twierdzili, że śledztwa w sprawie ich orientacji seksualnej i zwolnienie z wojska z powodu orientacji homoseksualnej, zgodnie z istniejącymi w wojsku wytycznymi przeciwko obecności w nim homoseksualistów, stanowiło naruszenie ich prawa do ochrony życia prywatnego (art. 8 Konwencji) oraz dyskryminację (naruszenie art. 14). Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził, że wspomniane śledztwa i zwolnienie z wojska tylko na podstawie orientacji homoseksualnej stanowiły nieuzasadnioną ingerencję w życie prywatne skarżących, a zatem doszło do naruszenia art. 8 Konwencji. Tym samym Trybunał orzekł na korzyść skarżących. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 96 KB]
Perkins i R. przeciwko Wielkiej Brytanii 22 X 2002r.
Skarżący Perkins i R. twierdzili, że przesłuchiwanie ich w sprawie ich seksualności oraz ich późniejsze zwolnienie z brytyjskiej marynarki wojennej na podstawie orientacji homoseksualnej w ramach istniejącej ogólnej polityki wykluczającej obecność osób homoseksualnych w wojsku naruszyły art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (prawo do poszanowania życia prywatnego) oraz art. 14 (zakaz dyskryminacji). Europejski Trybunał Praw Człowieka orzekł, że doszło do naruszenia prawa do poszanowania życia prywatnego skarżących (art. 8) i nie ma w takiej sytuacji potrzeby badać czy doszło do naruszenia zakazu dyskryminacji. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 92 KB]
A.D.T. przeciwko Wielkiej Brytanii 31 VII 2000 r.
Skarżący A.D.T. został skazany za obrazę moralności publicznej, którą stanowiły dobrowolne, prywatne stosunki homoseksualne pomiędzy dorosłymi mężczyznami (wyrok w zawieszeniu). Skarżył się on, że samo istnienie prawa zakazującego prywatnych stosunków homoseksualnych oraz jego skazanie na podstawie tego prawa stanowiło naruszenie prawa do poszanowania życia prywatnego i tym samym naruszenie art. 8 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Trybunał orzekł na korzyść skarżącego i stwierdził, że samo istnienie prawa zakazującego prywatnych stosunków homoseksualnych, a więc tym bardziej skazanie na ich podstawie, stanowiło ingerencję w życie prywatne i tym samym nastąpiło naruszenie art. 8 Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 90 KB]
Da Silva Mouta przeciwko Portugalii 21 XII 1999 r.
Da Silva Mouta skarżył się na orzeczenie portugalskiego sądu apelacyjnego, w którym sąd odebrał mu władzę rodzicielską z powodu jego orientacji seksualnej. Zdaniem skarżącego stanowiło to naruszenie art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (zapewniającego ochronę życia prywatnego) i dyskryminację na podstawie orientacji seksualnej. W swym orzeczeniu Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził, że ograniczenie władzy rodzicielskiej ojca wobec nieletniej córki tylko na podstawie jego orientacji homoseksualnej jest naruszeniem art. 8 w związku z art. 14 (zakaz dyskryminacji); tym samym orzekł na korzyść skarżącego. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 142 KB]
Lustig-Prean i Beckett przeciwko Wielkiej Brytanii 27 IX 1999 r.
Skarżący twierdzili, że śledztwa w sprawie ich orientacji seksualnej i zwolnienie z wojska na podstawie samej tylko orientacji homoseksualnej stanowiło naruszenie ich prawa do ochrony życia prywatnego (art. 8 Konwencji) i dyskryminację (naruszenie art. 14). Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził, że wspomniane śledztwa i zwolnienie z wojska tylko na podstawie orientacji homoseksualnej stanowiły nieuzasadnioną ingerencję w życie prywatne skarżących, a zatem doszło do naruszenia art. 8 Konwencji. Tym samym Trybunał orzekł na korzyść skarżących. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 199 KB]
Smith i Grady przeciwko Wielkiej Brytanii 27 IX 1999 r.
Skarżący twierdzili, że śledztwa w sprawie ich orientacji seksualnej i zwolnienie z wojska na podstawie samej tylko orientacji homoseksualnej stanowiło naruszenie ich prawa do ochrony życia prywatnego (art. 8 Konwencji). Ich zdaniem istnienie wytycznych ministerstwa obrony przeciwko obecności w wojsku homoseksualistów stanowiło dyskryminację (naruszenie art. 14). Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził, że wspomniane śledztwa i zwolnienie z wojska tylko na podstawie orientacji homoseksualnej, zgodnie z wytycznymi ministerstwa obrony, stanowiły nieuzasadnioną ingerencję w życie prywatne skarżących, a zatem doszło do naruszenia art. 8 Konwencji. Tym samym Trybunał orzekł na korzyść skarżących. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 312 KB]
Modinos przeciwko Cyprowi 22 IV 1993 r.
Skarżący Modinos był homoseksualistą i przewodniczącym Ruchu na Rzecz Wyzwolenia Homoseksualistów na Cyprze. Skarżył się on na przepisy Kodeksu karnego Cypru zakazujące stosunków homoseksualnych mężczyzn, które stanowiły jego zdaniem ingerencję w jego prawo do poszanowania życia prywatnego i tym samym naruszenie art. 8 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Rząd wskazywał, że zaskarżone przepisy obowiązywały tylko na papierze, a nie faktycznie. Europejski Trybunał Praw Człowieka orzekł jednak, że samo istnienie prawa, które zabraniało pod groźbą kary pewnych czynów homoseksualnych, również prywatnych, pomiędzy dorosłymi mężczyznami i za ich zgodą stanowi nieuzasadnioną ingerencję w prawo do poszanowania życia prywatnego i w konsekwencji jest naruszeniem art. 8 Konwencji i orzekł na korzyść skarżącego. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 94 KB]
Norris przeciwko Irlandii 26 X 1988 r.
David Norris skarżył się na istniejące w Irlandii prawo, które zabraniało homoseksualnych stosunków mężczyzn; według niego zakaz ten stanowił nieuzasadnioną ingerencję w życie prywatne, a tym samym naruszał art. 8 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, chroniący życie prywatne. Podobnie jak w sprawie Dudgeon przeciwko Wielkiej Brytanii, Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził, że samo istnienie prawa, które uznawało pewne czyny homoseksualne, również prywatne, pomiędzy dorosłymi mężczyznami i za ich zgodą za przestępstwo stanowi nieuzasadnioną ingerencję w prawo do poszanowania życia prywatnego i w konsekwencji jest naruszeniem art. 8 Konwencji i orzekł na korzyść skarżącego. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 103 KB]
Dudgeon przeciwko Wielkiej Brytanii 22 X 1981 r.
Jeffrey Dudgeon skarżył się na istniejące w Wielkiej Brytanii prawo, które uznawało pewne czyny homoseksualne pomiędzy dorosłymi i za ich zgodą za przestępstwo; jego zdaniem istnienie takiego prawa i przeszukanie na jego podstawie jego mieszkania stanowiło nieuzasadnioną ingerencję w jego życie prywatne. Rząd brytyjski wskazywał, ze prawo to jest w istocie martwe i od wielu już lat nie jest stosowane, lecz Trybunał Praw Człowieka stwierdził jednak, że samo istnienie takich przepisów daje możliwość ich stosowania w przyszłości i uznał to za nieuzasadnioną ingerencję w życie prywatne. Trybunał stwierdził, że zakaz dobrowolnych, prywatnych stosunków homoseksualnych między dorosłymi osobami stanowi nieuzasadnioną ingerencję w prawo do poszanowania życia prywatnego i w konsekwencji jest naruszeniem art. 8 Konwencji i orzekł na korzyść skarżącego. Kliknij, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 190 KB]
Orzeczenie kanadyjskiego Sądu Najwyższego w sprawie projektu ustawy zezwalającej w całej Kanadzie na małżeństwa osób tej samej płci: www.lexum.umontreal.ca/csc-scc/en/rec/html/2004scc079.wpd.html >>>
Orzeczenie Sądu Najwyższego Republiki Południowej Afryki opowiadające się za prawem par jednopłciowych do zawierania małżeństw: Kliknij tutaj, aby pobrać orzeczenie >>> [plik PDF 174 KB]
|
|
 |
|
|